Երկրաշարժ տարածաշրջանում Ջալալ Հարությունյանը հանդիպել է Արցախի նախագահի հետ «Այո, մենք միասին չենք». Գոռ Համբարձումյանը հաստատել է իր եւ Մարիամ Ալեքսանյանի բաժանության լուրը Նիկոլ Փաշինյանն ամբողջությամբ խաղում է թուրք-ադրբեջանական զույգի կողմից Մոսկվայում մի շաբաթ «տժժալուց» հետո քմծիծաղը երեսին նստել է զոհվածի այրու կողքին Նոր բացահայտում՝ Հայաստանի ԱԳՆ-ի ու Իրանի վերաբերյալ Ղարաբաղն ու Ալբանիան․ ինչպես է պատմաբանների պատերազմը ազդել պատմական հուշարձանների վրա Սա նաև որոշակի նախազգուշացում էր սրիկա Փաշինյանին, որ՝ «ես կարող եմ խոսել». Արմեն Աշոտյան Կորոնավիրուսի վարակման նշան, որը լինում է նույնիսկ նրանց մոտ, ովքեր ոչ մի ախտանշան չունեն և ասիպտոմ են Սոֆի Դևոյան կրտսերը սիրելիի հետ ռոմանտիկ լուսանկարներ է հրապարակել


Հայաստանի ձախողման պատճառները՝ կառավարումից հետախուզություն․ «Փաստ»

Մամուլ

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

rbc.ru-ն «Կառավարման, սպառազինության և հետախուզության խնդիրներ» վերնագրով հոդվածում գրում է, որ Նիկոլ Փաշինյանի դեմ զանգվածային բողոքները, որը փաստացի ընդունել է Ղարաբաղում պատերազմը դադարեցնելու ադրբեջանական պայմանները, Հայաստանում չեն հանդարտվում: rbc.ru-ն փորձել է հասկանալ ԼՂՀ-ի ու Երևանի պարտության պատճառները: Առաջին հարցն այն է, թե ինչպե՞ս են կողմերը պատրաստվել հակամարտությանը: Ըստ բաց աղբյուրների, ինչպիսին, օրինակ՝ Military Balance-ն է, Հայաստանի և Լեռնային Ղարաբաղի բանակները մինչ հակամարտության սկիզբը հետ են մնացել Ադրբեջանից ծանր սպառազինության, տանկերի, հրետանու և կենդանի ուժի քանակով:

Այնուամենայնիվ, այդ բացը չի կարելի կրիտիկական համարել՝ հաշվի առնելով այն, որ հայերը պետք է պատերազմեին պաշտպանական գծով: Իսկ ինչպե՞ս են կողմերը տնօրինել իրենց ներուժը: Ըստ Բարձրագույն տնտեսագիտական դպրոցի եվրոպական և միջազգային հետազոտությունների կենտրոնի ղեկավար Վասիլի Կաշինի, ռազմական հաշվեկշռի քանակական արտացոլումը կողմերի ռազմական ներուժի բաղկացուցիչներից միայն մեկն է, մինչդեռ ժամանակակից պատերազմի ամենակարևոր տարրը հետախուզությունն է: Փորձագետը վստահ է, որ հենց դա է եղել Ադրբեջանի գլխավոր առավելությունը. «Կողմերը անգամ կարող են սպառազինության հավասարություն ունենալ, բայց ներուժը որոշվում է ոչ թե դրանց քանակով, այլ հետախուզության արդյունավետությամբ, բացի այդ, նման թվերը չեն արտացոլում երկրի սպառազինումը ժամանակակից զինամթերքով, օրինակ՝ երկու կողմն էլ ունեն դեռ «սառը պատերազմի» ժամանակվա հրթիռային համակարգեր, բայց մի կողմը ունի ուղղորդվող զինամթերքի ժամանակակից տեսակներ, իսկ մյուսը՝ ոչ»:

Այս պատերազմում Bayraktar TB2-ի նման հարձակողական ԱԹՍ-երի դերը խիստ չափազանցված է, համոզված է Կաշինը, քանի որ կորուստներ պատճառելու հիմնական միջոցը եղել է հրետանին, որին օգնել է հետախուզությունը: «Հայաստանը տարածաշրջանում առաջատարն է տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտում, և տեսականորեն պետք է ունենար արդյունավետ տեխնիկական և կիբեր հետախուզություն,- ասում է նա:- Ըստ ամենայնի, ադրբեջանցիները վախեցել են դրանից և մեծ աշխատանք կատարել սոցիալական ցանցերում և կարգապահություն պահպանելու հարցում, իսկ հայերը ակնհայտորեն շատ վատ են իմացել ադրբեջանական ռազմական օբյեկտների գտնվելու վայրերը, և ակնառու է, քանի որ անգամ ծանր հրթիռային միջոցները չեն օգտագործվել ամբողջական»: Անարդյունավետ է եղել Հայաստանի հակաօդային պաշտպանությունը:

«Ամբողջ պաշտպանությունը ներկայացված է եղել ինչ-որ առանձին օջախներով և, առավել ևս, հնացած սպառազինությամբ, - բացատրել է Կաշինը: - Վիետնամի պատերազմից ի վեր կրակոցից անմիջապես հետո դիրքից արագ դուրս գալը և անընդհատ մանևրելը դարձել է ՀՕՊ համակարգերի գոյատևման բանալին: Բայց, ըստ ամենայնի, խնդիր է եղել անգամ հայերի ունեցած այդ սուղ ուժերի կառավարման հետ, և, ընդհանուր առմամբ, հավանաբար, հայերը չեն ուսումնասիրել վերջին տասնամյակների զինված բախումների փորձը»: Ըստ Կաշինի, Բաքուն սպառազինությունների գնումների շատ ավելի իմաստալից քաղաքականություն է վարել: «Հայերը լավ ներուժ են ունեցել ԱԹՍ-երի և ՌԷՊ համակարգերի ստեղծման ոլորտում, բայց փոխարենը փողը ծախսել են անիմաստ բաների վրա, օրինակ՝ Հորդանանից մի քանի տասնյակ «Оса» ՀՕՊ համակարգեր և Su-30M-եր են գնել, որոնք նույնիսկ չեն օգտագործվել այդ պատերազմում»:

«Արդյունքում, Ադրբեջանը, որի բյուջեն 3-5 անգամ ավելի մեծ է, քան Հայաստանի բյուջեն, նպատակաուղղված և շարունակաբար է պատրաստվել պատերազմին՝ ներգրավելով տարբեր մատակարար երկրներ՝ Ռուսաստան, Իսրայել, Թուրքիա, և ուշադիր ուսումնասիրել է վերջին պատերազմների փորձը: Այն, որ հայերը փող չունեին, դա միայն վնասի կեսն է, մանրազնին ռազմավարական պլանավորումը կփոխհատուցեր այդ անհավասարությունը, բայց նրանց մատ դա էլ չի եղել», - ամփոփել է Կաշինը: Իսկ որո՞նք են եղել համակարգային խնդիրները: Նոյեմբերի 19-ին գեներալ-գնդապետ Մովսես Հակոբյանը մի քանի աղմկահարույց հայտարարություններ է արել, որոնցից ամենակարևորն այն էր, որ պատերազմի օրերին երկիրը ամբողջությամբ չի մոբիլիզացվել: «Երկրի վարչապետը հրաման է արձակել դադարեցնել համալրումը և փոխարենը կամավորներին ուղարկել առաջնագիծ», ասել է գեներալ-գնդապետը և ավելացրել, որ կամավորներից շատերը սպանվել են, իսկ մոտ 1,5 հազարը խուճապահար փախել, և նրանց մեկուսացրել են Ղարաբաղում, «որպեսզի չվերադառնան և խուճապ չառաջացնեն Հայաստանում»:

Վերլուծաբան Կարեն Վրթանեսյանն այն կարծիքին է, որ հայկական կողմի հիմնական սխալը, ինչը կատարվել է ամենաբարձր մակարդակով, եղել է կարճ պատերազմի հույսը: «Պետության բոլոր գործողությունները և ուղերձները վկայում են, որ զորահավաք չի եղել, և մինչ այժմ էլ ոչ ոք չի հերքել Մովսես Հակոբյանի ասածը, - ասում է Վրթանեսյանը,- նույնիսկ նահանջ դեպի նոր սահմանագիծ, որը կարելի էր իրականացնել արդյունավետ և կենդանի ուժի և սպառազինության պահպանմամբ, չի իրականացվել, քանի որ պատերազմի առաջին օրերին այն զգացողությունն էր, որ դա երկար չի տևի»: Պարտության երկրորդ պատճառը ռազմական իրավիճակին պետական ապարատի լիակատար անպատրաստությունն է եղել: «2015 թվականին անցկացվել է շատ լուրջ, մասշտաբային զորավարժություն, որին ներգրավվել էր ամբողջ պետական ապարատը, հիշեցրել է նա,- բայց այն բանից հետո, երբ Հայաստանը 2018 թվականին անցել է կառավարման խորհրդարանական ձևի, պետության մոբիլիզացիոն մեխանիզմները ամբողջությամբ չեն լրամշակվել»:

«Մեկ այլ խնդիր է եղել «կադրային քաոսը» և անգործունակ ռազմական հրամանատարությունը: 2018 թվականից հետո ԱԱԾ-ի 4 ղեկավար, գլխավոր շտաբի 3 պետ և պաշտպանության բանակի 3 հրամանատար է փոխվել: Բացի դա, «հին» և փորձառու հրամանատարներին արգելվել է առաջնորդել բանակը, և այդ ամենը պարզապես չէր կարող չանդրադառնալ բանակի մարտունակության վրա», - ամփոփել է Վրթանեսյանը։

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Երկրաշարժ տարածաշրջանումՋալալ Հարությունյանը հանդիպել է Արցախի նախագահի հետ Նիկոլ Փաշինյանն ամբողջությամբ խաղում է թուրք-ադրբեջանական զույգի կողմիցՄոսկվայում մի շաբաթ «տժժալուց» հետո քմծիծաղը երեսին նստել է զոհվածի այրու կողքին Նոր բացահայտում՝ Հայաստանի ԱԳՆ-ի ու Իրանի վերաբերյալ Ղարաբաղն ու Ալբանիան․ ինչպես է պատմաբանների պատերազմը ազդել պատմական հուշարձանների վրաՍա նաև որոշակի նախազգուշացում էր սրիկա Փաշինյանին, որ՝ «ես կարող եմ խոսել». Արմեն Աշոտյան Կորոնավիրուսի վարակման նշան, որը լինում է նույնիսկ նրանց մոտ, ովքեր ոչ մի ախտանշան չունեն և ասիպտոմ են ԿԳՄՍ նախարարի հրամանը ուժի մեջ է մտել Ուղիղ․ ՀՀԿ փոխնախագահ Արմեն Աշոտյանի ասուլիսը Չկարողացա հաղթահարել. Դավիթ Տոնոնյանը՝ վարչապետ-ՊՆ-Գլխավոր շտաբ անհստակությունների մասինՊուտինը բացահայտել է Նիկոլ Փաշինյանի իրական դեմքը Խուճապի չմատնվել. Արցախից տեղեկացնում ենԻնքնասպանություն է գործել Ալեքսանդր Շալյապինը Որոնողական աշխատանքների ընթացքում հայտնաբերել է ևս 2 աճյուն Պուտինը դեռ համբերում էՈվ է Փաշինյանի անունից Ալիևի հետ բանակցել Շուշին հանձնելու մասին. Սենսացիոն մանրամասներ Ղարաբաղը հանձնելու համար Փաշինյանի ընտանիքը ստանում է պարգևներ Ադրբեջանի ղեկավարությունից․ Սերգեյ Կուրղինյան Ո՞վ է այն հայուհին, ում անունով կոչվել է Ստամբուլի մեծությամբ երկրորդ օդանավակայանը Պուտին-Փաշինյան գործարքը․ Ովքեր են ՀՀ վարչապետի թիկնազորի դիմակավորվածները «Վեոլիա Ջուր»-ը տեղեկացնում է իր հաճախորդներին և սպառողներին. 1 օր ջուր չի լինելու Պետք է սպանել կենդանի մնացած հայերին․ խոշտանգեք սպանելուց առաջ․ ՀՀ ՄԻՊ-ը հրապարակել է Ադրբեջանում թշնամանքի վերաբերյալ լրացուցիչ ապացույցներ Պետք է ապրել Հայաստանը հողատուից ազատելու,հայրենիքը շենացնելու և Շուշին հետ վերադարձնելու նպատակով. Շարմազանով ՌԴ ՊՆ-ն տեղեկացնում էԱդրբեջանցին տեղափոխում է վիրավոր հայ զինվորին. տեսանյութԲացառիկ լավ լուր Լիլիթ Մակունցը կարող է այնպիսի բաներ պատմել Աննա Հակոբյանի մասին, որ ընկած կանանց ճակատագրերը սերիալներից մենաստանի միանձնուհիների ճակատագիր կթվա. Գաբրիելյանով «ՀԷՑ»-ը տեղեկացնում է. Երկար ժամանակով լույս չի լինելու Պետք է ապրել Հայաստանը հողատուից ազատելու, հայրենիքը շենացնելու եւ Շուշին հետ վերադարձնելու նպատակով. ՇարմազանովՄահացել է Ստեփան Նալբանդյանը Ինչ է իրենից ներկայացնում նոր զորահավաքը Աննա Հակոբյանը վերադարձել է Հայաստան. Ինչով է նա զբաղված. Photo Կարսի զորավարժությունների տեխնիկական բնութագրից դատելով՝ սա ևս հարձակվողական բնույթի է Ինչո՞ւ է Մեծ Բրիտանիան հետաքրքրված թուրքական արտադրության անօդաչու թռչող սարքերով Չեղարկվել է 19 չվերթ Ադրբեջանցի և հայ զինվորները նոր սահմանին միմյանցից մի քանի մետր հեռավորության վրա են. տեսանյութ Ալիևը պարում է Նիկոլին նվաստացնող և հեգնող «Noldu Pashinyan» երգի տակ. (Video) Սրանից էլ լավ ապացու՞յց Որքան Է լինելու նվազագույն աշխատավարձի չափը 2021 թվականին. նոր որոշում Շուշիի պատմությունը համառոտ․1920 թվականին սպանվել են այնտեղ բնակվող տասնյակ հազարավոր հայ բնակիչներՀայաստանում նորից երկրաշարժ է եղել. մանրամասներ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ. Ադրբեջանցիները վիրավոր հայ զինվորի են գտել շենքում Ջաբրայիլի ուղղության մասին ուշագրավ բաներ իմացա պատերազմի օրերինՀայերի զգոնությունը թուլացնելու համար խոսում են, իբր թե հարևանությունից և խաղաղությունից. Դմիտրի Եվստաֆև Վաշինգտոնի նոր «օպերացիան» Հայաստանի համար. «Goodbye», Փաշինյա՞ն...24 ժամ ջուր չի լինի. վթարային ջրանջատում Երեւանում եւ Արարատի մարզում Սահմռկեցուցիչ սպանություն Շուշիում, որն իրականացրեցին հայերն ու թուրքերը Ռուսաստանն ու Թուրքիան շտապում Են Հայաստանի հարցում Եռաբլուրում եմ. Չորս բոլոր վիշտ է և գերեզմանաթմբերից աննկատ բարձրացող թախիծ Իրանն ուշացած ընդունեց «դավաճանությունը», ԱԳ նախարարի երեւանյան այցից առաջ
Ամենադիտված