Թերթաքարային նավթի արտահանումից հետո ԱՄՆ-ը սկսել է թերթաքարային գազի արտահանումը

Նավթի գները, զուտ տնտեսական գործոն լինելուց բացի, հաճախ որպես քաղաքական ճնշման միջոց են ծառայել: Հայտնի փաստերից մեկը 1973-ին Մերձավոր Արեւելքում հերթական հակամարտությունից հետո արաբական մի քանի նավթարդյունահանող երկրի վրա դրված նավթի արտահանման արգելքն էր: Այն ժամանակ գները բարձրացան տպավորիչ 70 տոկոսով: Սակայն գների այդ աճն իր արժեքով ներկայումս ծիծաղելի է թվում` մեկ բարելի դիմաց 3 դոլարից 5 դոլար:

Բայց այդ նախադեպն Արեւմուտքի երկրներին ստիպեց ոչ միայն նավթի (որպես էներգակրի) այլընտրանք փնտրել, այլեւ «նավթային» շանտաժի վտանգի նվազեցման  ուղիներ: Երկրորդ ուղղությունը, մասնավորապես,  ԱՄՆ-ում հանգեցրեց այսպես կոչված «թերթաքարային հեղափոխության»: Այդ երկրում վաղուց էին նավթ արդյունահանում, սակայն տեխնոլոգիաների կատարելագործումը նպաստեց թերթաքարային նավթի արդյունահանման շահութաբերության բարձրացմանը:  

Համաշխարհային գների նվազումը վատացրեց թերթաքարային նավթի հետ կապված իրավիճակը: Անցյալ տարի թերթաքարային նավթի արդյունահանման ծախսերն ԱՄՆ-ում մեկ բարելի դիմաց միջինը  24 դոլար կազմեցին: Դրան պետք է հավելել նաեւ տեղափոխման ոչ փոքր ծախսերը եւ այլ ծախսեր: Իսկ նմուշային  Brent նավթի համաշխարհային գները հունվարին մոտեցան մեկ բարելի դիմաց 30 դոլարի: Այդ պատճառով վնաս կրող ընկերությունները սկսեցին վերջ դնել իրենց գործունեությանը: 

Այս փաստը որոշ «փորձագետների» հիմք տվեց ազդարարել թերթաքարային ոլորտի անկումը եւ նավթի համաշխարհային գների աճ կանխատեսել: Այդ առումով վերջերս ռեկորդ սահմանեց Էկվադորի նախագահը` կանխատեսելով մեկ բարելի դիմաց… 200 դոլար գին: Սակայն գների բարձրացումը մինչեւ որոշակի նիշ  (ասենք` մեկ բարելի դիմաց մինչեւ 50 դոլար) կարող է նույն թերթաքարային նավթի արդյունահանման աճի հերթական փուլի խթանը դառնալ: Եվ գների տատանումները ճոճանակային կլինեն: 

Այդ ընթացքում ԱՄՆ-ը սկսել է մեկ այլ էներգակիր արտահանել` թերթաքարային գազը: Հեղուկ գազով առաջին տանկերը Բրազիլիա կուղարկվի: Իսկ հետո` հին, բարի Եվրոպա, որի օգտագործած ռեսուրսների մեկ երրորդը ներկայումս Ռուսաստանն է մատակարարում: 

ԱՄՆ-ը չի կարողանա առաջիկա երկու-երեք տարում ամբողջությամբ դուրս մղել իր մրցակցին: Սակայն ռուսական գազից եվրոպական մի շարք երկրների կախվածությունը զգալիորեն կթուլանա: Պարզ է, որ այդ դեպքում կնվազեն նաեւ այդ երկրների վրա Ռուսաստանի ազդեցության տնտեսական լծակները: Միաժամանակ հերթական վնասը կկրի ռուսական տնտեսությունը: 

Այդ պատճառով շատերը դրանում (ինչպես նավթի, այնպես էլ գազի առումով) Ռուսաստանի դեմ համաշխարհային դավադրություն են տեսնում:  Ուրիշներն էլ իրավիճակն ավելի պարզ են բացատրում` ԱՄՆ-ի զուտ առեւտրական շահերով: Սակայն այդ նպատակները բոլորովին էլ չեն բացառում իրար: