Երկրի վրա ջերմաստիճանի նոր ռեկորդ է սահմանվել

ԱՄՆ-ում Մասաչուսեթսի համալսարանի Կլիմայական համակարգերի հետազոտության կենտրոնի գիտնականները պարզել են, որ Ատլանտյան օվկիանոսի ջերմաստիճանը վերջին երեք հազար տարվա ընթացքում աննախադեպորեն բարձրացել է: Նոր ռեկորդի մասին հաղորդվել է «Proceedings of the National Academy of Sciences» թերթում հրապարակված հոդվածում:

Հետազոտողները վերլուծել են Կանադայի հյուսիսում գտնվող Էլսմիր կղզու լճի նստվածքային շերտերը: Նրանք չափել են տիտանի կոնցենտրացիան, որը հատակ էր ընկել լեռնային տեսակների հողմահարության արդյունքի հետ, այդպիսով անցյալում որոշելով տարածաշրջանի ջերմաստիճանը և մթնոլորտային ճնշումը: Ամենացածր ջերմաստիճանները գրանցվել են մ.թ.ա. 1400-1600 թվականներին, իսկ ամենատաքերը՝ վերջին տասնամյակում:

Երբ Հյուսիսային Ատլանտիկայում ցածր ջերմաստիճաններ են հաստատվում, Կանադական Արկտիկայի և Գրենլանդիայի մեծ մասում դիտվում է համեմատաբար ցածր մթնոլորտային ճնշում: Սա կապված է այդ տարածաշրջանում ավելի դանդաղ ձնհալով և նստվածքներում տիտանի ավելի մեծ պարունակությամբ: Երբ օվկիանոսն ավելի տաք է` մթնոլորտային ճնշումն ավելի բարձր է, ձյունն արագ է հալվում, և տիտանի կոնցենտրացիան նվազում է:

Արկտիկայում կլիմայի փոփոխությունն այժմ միջինը 2-3 անգամ ավելի արագ է տեղի ունենում, քան Երկրում: Պատճառը հանածո վառելիքի այրման արդյունքում առաջացած ջերմոցային գազերի արտանետումներն են, իսկ բնական ցիկլերն ուժեղացնում կամ թուլացնում են տաքացումը:

Ռուզան Հովհաննիսյան

Pressmedia.am