Բիլ Գեյթսը կորոնավիրուսային համաճարակի մասին. «Ես համոզված եմ, որ վեց պատվաստանյութերից 3-ը կամ 4-ը կհաստատվեն մինչև 2021 թվականի սկիզբը»
ՀասարակությունՀոդվածի հեղինակներն են լրագրողներ Վերոնիկա Հակերբրոխը և Մարկ Պիտցկեն:
Ներկայացնում ենք Գեյթսի հետ «Der Spiegel»-ի անցկացրած հարցազրույցի հատվածներից մի քանիսը:
-Ինչպե՞ս ստացվեց, որ մենք բոլորովին պատրաստված չէինք այս հարուցիչի ի հայտ գալուն:
-Ես դեռևս 2015 թվականին Էբոլայի բռնկման ժամանակ նախազգուշացրի, որ մենք պատրաստ չենք հաջորդ համաճարակին: Բայց այն ժամանակից ի վեր նոր համաճարակի պատրաստմանն ուղղված միջոցառումները շատ համեստ էին:
-Միգուցե Գեյթսի Հիմնադրամը կարող էր ավելի՞ն անելայդ ուղղությամբ:
-Աշխարհը պատերազմների, բնական աղետների, կլիմայական փոփոխությունների կամ համաճարակների պատրաստելու համար պատասխանատվություն են կրում երկրների կառավարությունները, և ոչ՝ մենք: Այո, հիմնադրամները կարող են մասնակցել գիտական գործունեության ֆինանսավորմանը: Բայց մենք չենք հանդիսանում առողջապահության ոլորտում աշխարհի բոլոր խնդիրները լուծելու ընդունակ հիմնադրամ: Մենք կենտրոնանում ենք հիվանդությունների վրա (ՄԻԱՎ, տուբերկուլյոզ, մալարիա), որոնք սպառնում են, առաջին հերթին, զարգացող երկրներին, որոնց վրա զարգացած երկրներն ուշադրություն չեն դարձնում: Մենք վարակների մասին շատ բան գիտենք, որովհետև համագործակցության ենք հրավիրում պատվաստանյութերի մշակմամբ զբաղվող բոլոր ընկերությունների լավագույն մասնագետներին: Սակայն մեր կանոնադրության մեջ ոչինչ չի ասվում համաճարակների դեմ պայքարի մասին: Դրանով զբաղվում են երկրների կառավարությունները:
-Covid-19-ի դեմ դեղամիջոցների զարգացման առաջընթաց նկատու՞մ եք:
-Մինչ այժմ համապատասխան հետազոտությունները ծայրաստիճան անբավարար են եղել: Մենք, օրինակ, մինչև հիմա չգիտենք՝ առողջացած մարդկանց պլազման օգնու՞մ է արդյոք բուժմանը: Պարզապես սարսափելի է, որ մենք մինչև հիմա առաջընթաց չենք գրանցել: Անգամ Remdesivir պատրաստուկի արդյունավետության մասին շատ սահմանափակ տվյալներ կան: Ախտորոշմանն ուղղված գործողությունները մինչ այժմ բավականաչափ չեն կոորդինացվել, հատկապես՝ ԱՄՆ-ում, որտեղ, թվում է՝ կարելի էր հուսալ հակառակը:
-Ի՞նչ եք կարծում, ե՞րբ ի հայտ կգա պատվաստանյութը:
-Փոքր հավանականություն կա, որ Pfizer-ը և Moderna-ն մինչև հոկտեմբերի վերջ կկարողանան բավականաչափ տվյալներ հավաքել: Նայելով AstraZeneca-ի, Johnson & Johnson-ի, Novavax-ի և Sanofi-ի աշխատանքներին՝ ես համոզված եմ, որ այս վեց պատվաստանյութերից 3-ը կամ 4-ը կհաստատվենմինչև 2021 թվականի սկիզբը: 2021 թվականին (ես 90%-ով համոզված եմ) արդեն մի քանի պատվաստանյութ կունենանք:
-Դուք կպատվաստվե՞ք Covid-19-ի դեմ:
-Եթե պատվաստանյութերը բավարար չլինեն, ես, հաստատ, չեմ պնդի, որ ինձ պատվաստեն: Կպատվաստվեմ ընդհանուր չափանիշների համաձայն՝ ընդհանուր հերթի կարգով: Կտեսնեմ առկա տվյալները և կորոշեմ՝ արդյո՞ք դա խելամիտ կլինի: Բայց ես հաստատ առաջին շարքեր չեմ մտնի: Բազմաթիվ մարդիկ կան, ում համար պատվաստանյութն ինձնից շուտ ստանալն ավելի կարևոր է՝ բժշկական անձնակազմ, ծերանոցների և բանտերի աշխատակիցներ, մարդիկ, ովքեր ծեր հարազատների հետ մեկ հարկի տակ են ապրում:
-Ձեր մասին առանց այն էլ բազմաթիվ սարսափելի ասեկոսեներ կան: Ինչ-որ մեկը պնդում է, որ Դուք ցանկանում եք պատվաստման միջոցով մարդկանց «չիպավորել»: Ի՞նչ կասեք այդ ասեկոսեների վերաբերյալ:
-Ես ոչ ոքի մեջ միկրոչիպեր չեմ ներդնում: Ես չեմ ստեղծել կորոնավիրուսը: Մեր հիմնադրամը կյանքեր փրկելու նպատակ ունի: Վերջին 20 տարիների ընթացքում մենք զարգացող երկրներում հիանալի հաջողությունների ենք հասել, որոնք մարդկության պատմության մեջ մեծագույնն են: Հիմա համաճարակը մեզ սարսափելի հարված է հասցրել, բայց հուսով ենք, որ մի քանի տարի անց կվերադառնանք ձեռքբերված դիրքերին և կշարունակենք մեր ուղին: Ինձ շատ է զարմացնում դավադրության նման տեսության տարածման փաստը: Կցանկանայի իմանալ՝ ինչպես լավագույնս ներկայացնել փաստերը: Կարծում եմ՝ մեզ այս հարցում հարկավոր կլինի որոշակի օգնություն:
Արինա Հովհաննիսյան