Քաղաքական ստեղծագործություն ուժի և զորեղ ծավալի մասին

Դեռ հունվար ամսին քաղաքային իշխանությունը ու կառավարության վերնախավը որոշեց, որ Երևան քաղաքին անհրաժեշտ է մարտի 1-ի զոհերի հիշատակին նվիրված հուշարձան:

Հունվարին հայտարաված մրցույթում հաղթողներ չեղան, սակայն փետրվարին հաղթող մասնակից Ալբերտ Վարդանյանը ասում է, որ գաղափարը դեռ վաղուց է հղացել, ավելի է ամբողջացրել և ներկայացրել փետրվարին:

Երևանի քաղաքապետի մամուլի խոսնակ Հակոբ Կարապետյանը ասում է, որ մասնակիցների առջև մի հստակ խնդիր էր դրած՝ զոհերի դեմքեր, անհատականացված ոչինչ չպետք է լիներ: Ըստ քանդակագործի՝ «Ազդեցություն և հակազդեցություն» քանդակը պատկերում երկու զորեղ ուժեր, որոնցից մեկը բիրտ է, այնուամենայնիվ հաղթում է, ոչ թե զորեղ ուժերից մեկը, այլ ամենազորեղ ծավալը:

Ալբերտ Վարդանյանի խոսքերով, այս երկու ուժերի հակամարտությունն է, որ բերում է զոհերի և նպատակ-կոչ-ուղերձն է բոլորիս, որ փորձենք չհասնել այդ հակամարտությանը: Քանդակի հեղինակը գործունեություն է ծավալել նաև եվրոպայում, մասնակցել է նաև մարտյան իրադարձություններին և եղել բարիկադներից այս կողմ: Հիշում է՝ ձայները դեռ չեն լռել: Բրոնզի և քարի համադրությունից ծնված քանդակի համար գործադիրը համայքին հատկացրել է 2մլն դրամ: Վարդանյանի քանդակը 3-4 մետր է նախատեսվում, բայց պատրաստ է մինչ Երևանի Զաքյան, Բեյրութի և Գրիգոր Լուսավորիչ փողոցներով շրջապատված Մանկական այգի հասցնելը, քննարկել Երևանի քաղաքապետարանի հետ:

Այստեղ հարկ է ուշադրությունը կենտրոնացնել երկու փաստի վրա՝

1․ Այն, որ քանդակը կառուցում է բարիկադների մի կողմը ներկայցնող անձ, ինչը պարզապես թույլ չի տա խոսել անաչառությունից:

2․ Այդ ու՞մ, որ մասնագետի հետ է հեղինակը պատրաստվում քննարկել իր ստեղծագործության լուծումները և ի՞նչ կունենանք:

Դժվար է պատկերացնել, որ Թամանյանը այն ժամանակվա իշխանությունների հետ քննարկեր, ասենք, Օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնի շենքի ճարտարապետական լուծումները, հատկապես ոչ մասնագետների հետ:

Հետագայում Երևանի ավագանու անդամ Գրիգոր Երիցյանից տեղեկացանք, որ Ավագանին չի ընտրել քանդակը կամ տեսքը, ավագանին ընտրել է միայն վայրը, իսկ քանդակի էսքիզը ընտրել են ժողովրդին հայտնի մի քանի քանդակագործներ:

Հանձնաժողովի անդամ, ճարտարապետ, երգչուհի, երգահան Լիլիթ Պապյանը ասում է՝ իրեն մեկ այլ քանդակ էր դուր եկել, քվեարկել հենց մյուսի օգտին, սակայն երկու ձայնի տարբերությամբ հաղթել է Ալբերտ Վարդանյանը, որի ստեղծագործությունը իրեն ևս դուր է գալիս:

Քանդակագործ Նունե Թումանյանն էլ ֆեյսբուքյան էջում հայտնել է՝ խնդիրներ ինքն էլ է նկատել, սակայն բարձրաձայնելու կարիք չի տեսնում, վստահում է քանդակագործին: Թեև համամիտ է համացանցում քննադատություններ հնչեցնողների հետ, բայց նաև փաստում, այևս ոչինչ փոխել հնարավոր չէ. «… Էսքիզը էս չափում ու էս ֆոտոշոփով շահեկան վիճակում չի: Լավ չի նայվում...Համամիտ եմ... Շատ հնարավորա, որ էդ փոքր չափի մեջ ամբողջ ասելիքը լավ արտահայտել չի հաջողվել, որ ժամանակը քիչա եղել, որ եսիմ էլ ինչ...էլ չասեմ հուշարձանի համար նախատեսված ամենաանհարմար տեղի մասին,որ հատկացվել էր:»:

Արդյունքի մասին քաղաքացին իր վերջնական դիտարկումները կկարողնա անել 2021թ-ի մարտի 1-ից հետո, երբ հայտարարվածի համաձայն վարչապետ Փաշինյանը ծաղիկներ կխոնարհի հուշարձանի մոտ:

Աննա Ավետիսյան

Pressmedia.am